Edukacja, która pomaga odzyskać spokój

„Sewilla nie jest miastem – to sposób odczuwania życia.” Tak pisał hiszpański poeta i dramaturg Antonio Gala.

Trudno o lepsze słowa opisujące mobilność edukacyjną Erasmus+, w której uczestniczyły dorosłe słuchaczki Fundacji Obywatelki.pl – kobiety z Ukrainy, które po doświadczeniu wojny i przymusowej migracji budują swoje życie na nowo w Polsce.

Dla wielu z nich Sewilla stała się czymś więcej niż miejscem wyjazdu. Stała się przestrzenią odzyskiwania spokoju, wiary we własne możliwości i przekonania, że edukacja może być drogą do odbudowy dobrostanu psychicznego.

Erasmus+, który zmienia więcej niż kompetencje

Nasza sześciodniowa mobilność została zaprojektowana jako kompleksowy program edukacji pozaformalnej. Jej celem było nie tylko rozwijanie kompetencji językowych, społecznych, cyfrowych i międzykulturowych, ale również wzmacnianie odporności psychicznej, budowanie relacji oraz tworzenie międzynarodowej sieci wsparcia.

Każdy element programu miał jasno określony cel edukacyjny. Uczestniczki uczyły się poprzez doświadczenie, współpracę, refleksję i praktyczne działanie. To właśnie dlatego mobilność nie miała charakteru turystycznego – nawet najbardziej znane miejsca Sewilli stały się narzędziem procesu uczenia się.

Miasto, które uczy dialogu

Nieprzypadkowo wybraliśmy właśnie Sewillę.

To jedno z najbardziej wielokulturowych miast Europy, którego historia przez wieki była tworzona przez trzy wielkie tradycje – chrześcijańską, żydowską i muzułmańską. Spacerując ulicami miasta, uczestniczki poznawały nie tylko zabytki, ale również historię współistnienia różnych kultur, religii i narodów.

Dla kobiet, które doświadczyły wojny, była to niezwykle cenna lekcja. Sewilla pokazała, że różnorodność nie musi prowadzić do konfliktu – może stać się fundamentem dialogu, współpracy i wzajemnego szacunku.

Nauka poza salą lekcyjną

Podczas mobilności całe miasto stało się przestrzenią edukacyjną.

Każdego dnia uczestniczki wykonywały zadania wymagające współpracy, komunikacji i samodzielnego podejmowania decyzji. Korzystały z języka polskiego, angielskiego i hiszpańskiego w autentycznych sytuacjach, rozwijały kompetencje cyfrowe, wykorzystując mapy internetowe, aplikacje mobilne, kody QR.

Była to nauka, która odbywała się naturalnie – w kontakcie z ludźmi, kulturą i codziennym życiem miasta.

Odzyskać równowagę

Jednym z najważniejszych elementów programu były działania wspierające zdrowie psychiczne i dobrostan uczestniczek.

Osoby, które doświadczyły wojny i przymusowej migracji, często przez wiele miesięcy żyją w stanie przewlekłego napięcia. Dlatego podczas mobilności codziennie praktykowaliśmy techniki uważności, ćwiczenia oddechowe, grounding oraz świadomą obserwację otoczenia.

Zajęcia odbywały się w parkach, ogrodach i innych spokojnych zakątkach Sewilli. Zapach kwitnących drzew pomarańczy, kontakt z naturą i chwile zatrzymania pomagały odzyskać wewnętrzny spokój i uczyły prostych metod redukcji stresu, które uczestniczki mogą wykorzystywać również po zakończeniu projektu.

Flamenco, ceramika i siła kultury

Program mobilności pokazał, że kultura może być niezwykle skutecznym narzędziem edukacji.

Warsztaty flamenco i tradycyjnej ceramiki pozwoliły uczestniczkom odkrywać Andaluzję wszystkimi zmysłami. Muzyka, taniec i sztuka stały się przestrzenią wyrażania emocji, rozwijania kreatywności oraz budowania relacji z innymi.

Największą wartością tych zajęć nie było poznanie nowych technik, ale doświadczenie wspólnego tworzenia, radości i uważnego bycia „tu i teraz”.

Spotkanie, które zostanie z nami na długo

Jednym z najbardziej poruszających momentów mobilności było spotkanie w Saint Gabriel’s International Education.

Razem z uczestnikami i nauczycielami z Hiszpanii i Włoch rozmawialiśmy o wojnie, pokoju, migracji i codziennym życiu. Nasze uczestniczki opowiedziały o kulturze Ukrainy oraz własnych doświadczeniach związanych z wojną.

Nie były to łatwe rozmowy. Były jednak niezwykle potrzebne. Pokazały, że bezpośredni kontakt między ludźmi buduje zrozumienie skuteczniej niż jakiekolwiek podręczniki czy media. Dla wielu osób było to pierwsze spotkanie z kimś, kto osobiście doświadczył wojny.

Wróciłyśmy silniejsze

Do Polski wróciłyśmy z nowymi kompetencjami, ale również z czymś znacznie ważniejszym.

Z większą odwagą do podejmowania nowych wyzwań. Z przekonaniem, że nawet po najtrudniejszych doświadczeniach można odzyskiwać równowagę i budować przyszłość. Z nowymi przyjaźniami i międzynarodowymi kontaktami. Z praktycznymi metodami radzenia sobie ze stresem, które pozostaną z uczestniczkami na długo.

A zapach kwitnących sewilskich pomarańczy? On również zostanie z nami. Będzie przypominał nie tylko o pięknym mieście, ale przede wszystkim o ludziach, wspólnych doświadczeniach i o tym, że edukacja może pomagać odzyskiwać poczucie bezpieczeństwa, sprawczości i radość życia.

---

Projekt Erasmus+, który zostawia trwały ślad

Mobilność została zrealizowana w ramach projektu „Zdrowie psychiczne i dobrostan w nauczaniu dorosłych słuchaczy z wojenną traumą i objawami PTSD” (nr 2024-1-PL01-KA122-ADU-000235167).

Zdobyte podczas wyjazdu doświadczenia nie zakończyły się wraz z powrotem do Polski. Uczestniczki wykorzystują poznane techniki w codziennym życiu, a Fundacja wdraża nowe rozwiązania do swojej oferty edukacyjnej, pokazując, że edukacja dorosłych może skutecznie wspierać integrację społeczną, rozwój kompetencji i dobrostan psychiczny.

Projekt został współfinansowany ze środków programu Unii Europejskiej Erasmus+. Poglądy i opinie wyrażone w artykule są wyłącznie poglądami autora i nie muszą odzwierciedlać stanowiska Unii Europejskiej ani Narodowej Agencji Programu Erasmus+.